Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Gospodarki - z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 8655

w sprawie prawnej ochrony zawodu zegarmistrza

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na przesłaną przy piśmie z dnia 27 czerwca 2007 r. (znak: SPS-023-8655/07) interpelację posła Eugeniusza Grzeszczaka w sprawie prawnej ochrony zawodu zegarmistrza uprzejmie przekazuję następujące stanowisko.

   Konieczność posiadania kwalifikacji zawodowych istnieje w obowiązującej od 1 maja 1989 r. ustawie z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz. U. z 2002 r. Nr 112, poz. 979 i z 2003 r. Nr 137, poz. 1304). Ustawa ta wymaga od osoby wykonującej działalność gospodarczą w rzemiośle udziału kwalifikowanej pracy własnej popartej dowodami kwalifikacji zawodowych rzemieślnika (por. art. 2 ust. 1 i 2 w zw. z art. 3 ust. 1). Odnosi się to w szczególności do zawodów odpowiadających danemu rodzajowi rzemiosła, a zatem należy uznać, iż do grupy tak określonych w ustawie zawodów należy zaliczyć zawód zegarmistrza. Warto w tym miejscu podkreślić, iż ustawowe określenie ˝zawodu odpowiadającemu danemu rodzajowi rzemiosła˝, jak również dopuszczalność fakultatywności stosowania wobec osób wykonujących działalność gospodarczą w rzemiośle, ustawy o rzemiośle (o czym mowa poniżej), umożliwia wykonywanie zawodu zegarmistrza na zasadach ogólnych, bez odpowiednich kwalifikacji zawodowych albo wykonywanie tego zawodu pod rządami ustawy o rzemiośle.

   Należy także zauważyć, iż systemowa wykładnia przepisów ustawy o rzemiośle, wobec braku odpowiednich odniesień w innych ustawach, nie pozwala stwierdzić obowiązku wykonywania działalności gospodarczej w rzemiośle wyłącznie pod rządami tej ustawy. Co więcej, warto zaznaczyć, iż:

   - wykładnia taka wskazuje na brak przeszkód do wykonywania tej działalności na zasadach ogólnych,

   - definicje zawarte w art. 1 obecnie obowiązującej ustawy o rzemiośle, jak również w ustawie poselskiej (druk nr 1956) dopuszczają fakultatywną (nieobligatoryjną) formę wykonywania działalności gospodarczej w rzemiośle. Obie definicje posługują się wyrazami ˝mogą˝ lub ˝może˝, co oznacza, że działalność taka może być poddana szczególnym wymogom przewidzianym w ustawie o rzemiośle albo może być wykonywana na zasadach ogólnych.

   W dniu 29 czerwca 2007 r. został przedstawiony poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o rzemiośle (druk nr 1956), który ustanawia listę zawodów rzemieślniczych w formie załącznika do ustawy. W projekcie tym zawód zegarmistrz jest wymieniony jako zawód, do którego wykonywania wymagane będą odpowiednie kwalifikacje zawodowe. Jak należy wnioskować, po zniesieniu fakultatywności wykonywania działalności gospodarczej w rzemiośle oraz wprowadzeniu wymogu posiadania kwalifikacji zawodowych zawód zegarmistrz będzie mógł być wykonywany wyłącznie przez wykwalifikowane osoby, z zastrzeżeniem ustanowienia 3-letniego okresu przejściowego dla osób dotychczas wykonujących ten zawód bez kwalifikacji (por. art. 3 poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o rzemiośle - druk nr 1956).

   W tym miejscu należy zauważyć, iż zawód zegarmistrza jest jednym z wielu zawodów zaliczanych do grupy zawodów rzemieślniczych. Dotychczas do Ministra Gospodarki nie dochodziły negatywne sygnały dotyczące zawodu zegarmistrza, znany jest natomiast przedstawiony wyżej problem możliwego dualizmu wykonywania działalności rzemieślniczej. Obecnie w Ministerstwie Gospodarki prowadzone są prace nad przygotowaniem projektu stanowiska rządu wobec projektu ustawy przedstawionej w druku nr 1956, w którym wyrażono aprobatę dla ustalenia listy zawodów rzemieślniczych i obowiązku posiadania odpowiednich kwalifikacji zawodowych.

   Ministerstwo Gospodarki na bieżąco monitoruje sytuację środowiska rzemieślniczego, a także przeprowadziło szerokie konsultacje dotyczące problematyki rzemiosła i potrzeby wprowadzenia odpowiednich zamian w ustawie, które objęły ok. 600 podmiotów. Wyniki konsultacji i analiz zostały przedstawione w dokumencie ˝Analiza dotycząca problematyki rzemiosła˝, który może stanowić materiał bazowy do opracowania założeń ustawy.

   Na zakończenie pragnę dodać, iż z punktu widzenia Ministra Gospodarki obowiązek posiadania kwalifikacji do wykonywania danego zawodu ma charakter horyzontalny, tzn. że wszystkie zawody rzemieślnicze powinny być traktowane w podobny sposób. Problem posiadania odpowiednich kwalifikacji zawodowych nabiera także szczególnego znaczenia w kontekście nowej dyrektywy 2005/36/WE w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych. Z tego punktu widzenia istotne jest stworzenie krajowych wymagań kwalifikacyjnych w poszczególnych zawodach, tak aby niewykwalifikowane osoby z innych państw nie mogły wykonywać działalności gospodarczej m.in. w zawodach rzemieślniczych.

   Z pism napływających do Ministerstwa Gospodarki wynika ponadto inny ważny postulat branży rzemieślniczej - wprowadzenia preferencji podatkowych oraz obniżenia kosztów pracy w zawodach rzemieślniczych, co zależy jednak od decyzji Ministra Finansów oraz Ministra Pracy i Polityki Społecznej.

   Z poważaniem

   Podsekretarz stanu

   Elżbieta Wilczyńska

   Warszawa, dnia 20 lipca 2007 r.