Odpowiedź sekretarza stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi - z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 8633

w sprawie przyczyn oraz problemów związanych z hodowlą i rozrodem zwierząt gospodarskich

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację Panów Dariusza Olszewskiego, Marka Jerzego Łatasa i Marka Polaka, Posłów na Sejm RP, w sprawie problemów związanych z hodowlą i rozrodem zwierząt gospodarskich, przekazaną pismem z dnia 28 czerwca 2007 roku nr SPS-023-86337/07, uprzejmie informuję Pana Marszałka, że trudno jest mi się zgodzić z opinią, że w hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich panuje stagnacja.

   W roku 2006, w chwili przejęcia przez Polską Federację Hodowców Bydła i Producentów Mleka oceny wartości użytkowej bydła mlecznego, nastąpił kolejny istotny etap trwającego od 1997 r. procesu uspołeczniania hodowli zwierząt gospodarskich w Polsce.

   W ostatnich latach prowadzenie oceny wartości użytkowej i ksiąg hodowlanych bydła, świń i drobiu zostało przekazane związkom hodowców tych gatunków zwierząt. W ten sposób organizacje zrzeszające hodowców koni, owiec, bydła, świń i drobiu, które przejęły realizację tych zadań, przejęły odpowiedzialność za dalsze kształtowanie kierunków rozwoju hodowli poszczególnych gatunków zwierząt. Oznacza to, że wszystkie decyzje dotyczące zakresu prowadzonej oceny wartości użytkowej, metodyki prowadzenia tej oceny, zasad prowadzenia ksiąg hodowlanych, wytyczania nowych celów hodowlanych i określania metod osiągnięcia tych celów podejmują sami hodowcy.

   Przekazanie zadań z zakresu hodowli i oceny w ręce organizacji hodowców niewątpliwie przyczyniło się do integracji środowiska hodowców, a świadomość ponoszonej odpowiedzialności za realizowane zadania spowodowała, że hodowcy bardzo aktywnie włączyli się w działalność swoich organizacji.

   W ciągu ostatnich kilku lat obserwujemy stały postęp w zakresie liczby zwierząt poddawanych ocenie wartości użytkowej.

   W przypadku bydła mlecznego w ciągu ostatnich 6 lat, tj. od roku 2001, liczba krów poddawanych ocenie wartości użytkowej zwiększyła się prawie o 20%. Wydajność krów zwiększyła się o 1067 kg mleka, 45 kg tłuszczu i 36 kg białka.

   W tym samym czasie zanotowano wzrost populacji czystorasowych krów i jałowic ras mięsnych o 53,4%. Jednocześnie o 25,6% zwiększyło się pogłowie krów i jałowic mieszańców ras mięsnych objętych oceną wartości użytkowej.

   Postępująca specjalizacja w produkcji bydła związana z rozdzieleniem produkcji mleka i mięsa spowodowała wyraźny wzrost obsady zwierząt w gospodarstwach. W ostatnich 6 latach przeciętna wielkość stada bydła mlecznego objętego oceną wartości użytkowej wzrosła o 37%.

   Systematycznie zwiększające się stada bydła, nowe inwestycje prowadzone w gospodarstwach, a także uzyskiwane wyniki hodowlane i finansowe jednoznacznie wskazują, że hodowcy bydła potrafią korzystać z najnowszych osiągnięć genetyki światowej. Hodowcy ci mają dostęp do nasienia najlepszych buhajów ze wszystkich liczących się hodowli światowych oraz szerokiej oferty buhajów krajowych. Nasienie to oferowane jest przez krajowe spółki zajmujące się inseminacją zwierząt oraz prywatne banki nasienia. Pomimo zmniejszającej się liczby krów z roku na rok wzrasta liczba wykonywanych zabiegów unasieniania, a udział krów inseminowanych zwiększył się z 58,64% w roku 2002 do 62,77% w roku 2006.

   Procesu stagnacji nie można również zaobserwować w hodowli trzody chlewnej. Z roku na rok obserwuje się systematyczny wzrost koncentracji stad poddawanych ocenie wartości użytkowej (średnia wielkość ocenianego stada wzrosła z 15,6 loch w roku 1997 do 30,4 loch w roku 2006).

   W tym czasie mięsność najbardziej popularnych ras świń, tj. rasy wielkiej białej polskiej i polskiej białej zwisłouchej, zwiększyła się o 4,4%, co najlepiej świadczy o sukcesie realizowanych przez hodowców programów hodowlanych.

   Hodowcy świń na szeroką skalę korzystają ze sztucznego unasieniania, a udział unasienianych loch wynosi 62,3%. Hodowcy korzystają także z bardzo szerokiej oferty nasienia knurów ras czystych, mieszańców międzyrasowych i knurów linii hybrydowych. Wykorzystanie knurów o wysokiej wartości hodowlanej pozytywnie wpływa na jakość uzyskiwanych tuczników i mięsność tusz.

   Polski Związek Hodowców i Producentów Trzody Chlewnej ˝POLSUS˝, wychodząc naprzeciw zapotrzebowaniu nabywców materiału hodowlanego, wprowadził w stadach należących do hodowców zrzeszonych w tym związku Program Kontroli Stanu Zdrowia Stad Zarodowych Trzody Chlewnej. Głównym celem tego programu jest prowadzenie monitoringu weterynaryjnego w zakresie diagnozowania i eliminowania chorób oraz zabezpieczenie przed rozprzestrzenianiem się czynników chorobotwórczych pomiędzy stadami. Patronat nad realizacją programu sprawuje Rada Weterynaryjna PZHiPTCh ˝POLSUS˝.

   Podane powyższej informacje jednoznacznie wskazują, że zarówno w hodowli bydła, jak i świń obserwujemy dynamiczne zmiany, które świadczą o pozytywnych tendencjach rozwojowych w hodowli tych gatunków zwierząt.

   Osiągane wyniki hodowlane i produkcyjne potwierdzają wysokie kwalifikacje i wiedzę fachową polskich hodowców. Korzystają oni zarówno z wiedzy, jak i doświadczenia pracowników związków hodowców, z którymi mają najczęstszy kontakt. Organizacje te przeprowadzają również różnego rodzaju szkolenia dla swoich hodowców, na które zapraszani są wysokiej klasy specjaliści. Szkolenia te obejmują zagadnienia związane z hodowlą i rozrodem zwierząt, zasadami prawidłowego doboru zwierząt do kojarzeń, prawidłowego żywienia i pielęgnacji zwierząt w poszczególnych etapach ich wzrostu oraz nowoczesnych technologii przygotowywania i przechowywania pasz. Hodowcy mogą również korzystać z szerokiej oferty kursów i szkoleń organizowanych przez ośrodki doradztwa rolniczego.

   Z poważaniem

   Sekretarz stanu

   Maciej Jabłoński

   Warszawa, dnia 16 lipca 2007 r.