Odpowiedź sekretarza stanu w Ministerstwie Zdrowia

na interpelację nr 8378

w sprawie konsekwencji wprowadzenia ustawy o finansowaniu leczenia ofiar wypadków drogowych ze składek OC kierowców

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację Pana Posła Eugeniusza Grzeszczaka z dnia 28 maja 2007 r., znak: SPS-023-8378/07, dotyczącą projektu ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.

   Ustawa z dnia 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych wprowadza uregulowania, zgodnie z którymi zakłady ubezpieczeń przekazywać będą na rzecz Narodowego Funduszu Zdrowia comiesięcznie opłatę w wysokości 12% sumy składek na obowiązkowe ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych. Jednocześnie należy wskazać, iż wysokość opłaty ustalona w ustawie dotyczy tylko roku 2007 i 2008, albowiem na każdy kolejny rok jej wysokość będzie ustalana za pomocą wskaźnika, określanego w rozporządzeniu wydawanym przez ministra zdrowia, uwzględniając rzeczywiste koszty świadczeń opieki zdrowotnej dla NFZ, udzielane ofiarom wypadków komunikacyjnych i kolizji drogowych.

   W związku z powyższym podnoszona jest kwestia wzrostu składek na ubezpieczenie OC dla kierowców. Odnosząc się do tej kwestii poruszonej również przez Pana Posła Eugeniusza Grzeszczaka, należy zauważyć, iż zgodnie z art. 18 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz.U. Nr 124, poz. 1151, z późn. zm.), wysokość składek ubezpieczeniowych ustala zakład ubezpieczeń po dokonaniu oceny ryzyka ubezpieczeniowego, a składkę ubezpieczeniową ustala się w wysokości, która powinna co najmniej zapewnić wykonanie wszystkich zobowiązań z umów ubezpieczenia i pokrycie kosztów wykonywania działalności ubezpieczeniowej zakładu ubezpieczeń.

   Jednocześnie, zgodnie z art. 8 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U. Nr 124, poz. 1152, z późn. zm.) zakład ubezpieczeń przedstawia organowi nadzoru informacje o taryfach składek ubezpieczeniowych za ubezpieczenia obowiązkowe, a informacja ta powinna zawierać w szczególności analizę szkodowości oraz kosztów obsługi ubezpieczenia, uzasadniającą każdorazowo zmiany w taryfie. Należy więc stwierdzić, że proponowane w przedmiotowym projekcie rozwiązania nie oddziałują na żaden z ww. czynników decydujących o wymiarze składki i w związku z tym nie powinny stanowić dla zakładów ubezpieczeń podstawy do automatycznego podniesienia składek, a ewentualne podniesie przez zakłady ubezpieczeń składek będzie wynikiem wyłącznie chęci zwiększenia zysku i poprawy wyniku finansowego. Jednocześnie w związku z docierającymi do ministra zdrowia sygnałami w tym zakresie uprzejmie informuję, że w porozumieniu z innymi organami państwa, w tym w szczególności ze sprawującym nadzór nad zakładami ubezpieczeń przewodniczącym Komisji Nadzoru Finansowego, będę podejmował dziania mające na celu odpowiednie zabezpieczenie praw osób ubezpieczonych.

   Natomiast w odniesieniu do kwestii niezgodności przedmiotowej ustawy z konstytucyjną zasadą równego traktowania uprzejmie wyjaśniam, że po zapoznaniu się z opinią prawną nt. konstytucyjności projektu ustawy, przygotowaną przez Panią dr Dorotę Lis-Staranowicz z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego na zlecenie Biura Analiz Sejmowych, Ministerstwo Zdrowia na posiedzeniu podkomisji nadzwyczajnej do rozpatrzenia rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (druk nr 1285) w dniu 23 kwietnia br. zaproponowało zmianę w przedmiotowym projekcie, która miała na celu usunięcie tej niezgodności. W opinii Ministerstwa Zdrowia, po uwzględnieniu powyższej zmiany, przedmiotowy projekt nie narusza przepisów konstytucyjnych.

   W nawiązaniu do kwestii pozyskiwania opłat na leczenie ofiar wypadków w formie podatku pragnę wyjaśnić, że wprowadzana przedmiotową ustawą opłata ma charakter celowy, czyli może służyć na sfinansowanie konkretnego, wskazanego w ustawie celu (leczenie konkretnych ofiar konkretnych wypadków). Cechą podatku jest to, iż ustawa wprowadzająca określony podatek nie określa ostatecznego celu, na który będą przeznaczone środki pochodzące z podatku. Podatki trafiają do budżetu państwa i przeznaczane są na różne cele określone w ustawie budżetowej. Dlatego też w celu uzyskania gwarancji, że przychody otrzymywane z zakładów ubezpieczeń będą przeznaczone wyłącznie na leczenie ofiar wypadków, których skutki objęte są polisą OC przyjęto rozwiązania, jakie stanowi ustawa.

   Przedstawiając powyższe, pragnę poinformować Panią Poseł, że minister zdrowia, kierując się dobrem publicznym, podejmuje działania mające na celu poprawę sytuacji finansowej w ochronie zdrowia oraz sprawne i efektywne jej funkcjonowanie, a tym samym stworzenie takiego systemu ochrony zdrowia, który zapewni pełną realizację równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej.

   Z wyrazami szacunku

   Sekretarz stanu

   Bolesław Piecha

   Warszawa, dnia 2 lipca 2007 r.