Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Środowiska - z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 7487

w sprawie planowanego objęcia miasta Puław specjalnym obszarem ochrony siedlisk Natura 2000

   W odpowiedzi na pismo poseł Małgorzaty Sadurskiej z dnia 28 marca 2007 r., znak: MJ-023-7495/07, w sprawie specjalnego obszaru ochrony siedlisk Natura 2000 ˝Puławy˝ (PLH060055), przekazuję następujące informacje.

   Procedura wdrażania Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000 określona jest w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880 z późn. zm.). Stosownie do art. 27 ust. 1 i 2 ww. ustawy minister właściwy do spraw środowiska opracowuje projekt listy obszarów Natura 2000, zgodnie z przepisami Unii Europejskiej. Projekt, o którym mowa, wymaga zasięgnięcia opinii właściwych miejscowo rad gmin. Niezłożenie opinii w terminie 30 dni od dnia otrzymania projektu uznaje się za brak uwag.

   Ponadto w ramach konsultacji społecznych propozycje obszarów są przesyłane między innymi do właściwych terytorialnie wojewodów, marszałków województw i organizacji pozarządowych.

   Mając na uwadze wyżej przedstawione uregulowania prawne Ministerstwo Środowiska w dniu 2 stycznia 2007 r. pismem znak: DLOPiK-op/n/4141-2/1/07/mk, przesłało do terytorialnie właściwych gmin propozycje nowych specjalnych obszarów ochrony siedlisk Natura 2000 celem uzyskania ich opinii. Wśród przesłanych obszarów znajdował się projektowany specjalny obszar ochrony siedlisk Natura 2000 ˝Puławy˝ (PLH060055).

   W uchwale nr VI/42/07 z dnia 22 lutego 2007 r., przesłanej przy piśmie z dnia 22 lutego 2007 r., znak: OS.76270-13/07, Rada Miasta Puławy przedstawiła negatywną opinię dla propozycji wyznaczenia obszaru Natura 2000, uzasadniając swoją decyzję względami społeczno-gospodarczymi oraz wątpliwościami co do przyrodniczych właściwości obszaru Natura 2000 w zaproponowanych granicach. Negatywną opinię przedstawiła również Rada Gminy Puławy (uchwała nr V/29/07 z 26 stycznia 2007 r.).

   Negatywne stanowiska gmin były przedmiotem analizy eksperckiej. Dążąc do zminimalizowania potencjalnych konfliktów, przede wszystkim na styku z infrastrukturą i budownictwem mieszkaniowym, możliwie szczegółowo rozpatruje się wszelkie zgłaszane uwagi rad gmin. Ocenę nadesłanych uwag przeprowadzono z udziałem niezależnych ekspertów.

   W przypadku specjalnego obszaru ochrony siedlisk Natura 2000 ˝Puławy˝ ponownie przeanalizowano zaproponowany areał żerowisk nietoperzy znajdujących się w kolonii na strychu Domu Dziecka w Puławach.

   Zgodnie z art. 12 dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory państwa członkowskie zobowiązane są podjąć konieczne działania w celu ustanowienia systemu ścisłej ochrony pewnej grupy zwierząt znajdujących się w naturalnym zasięgu występowania. Do przedmiotowej grupy zostały zaliczone wszystkie gatunki nietoperzy z podrzędu Microchiroptera określanych jako nietoperze owadożerne. W grupie tej znajdują się wszystkie gatunki nietoperzy występujących w Polsce. Zgodnie z opinią Komisji Europejskiej ochronie powinny podlegać nie tylko zimowiska, miejsca rozrodu i odpoczynku, ale również miejsca żerowania, jako niezbędny element mogący zapewnić przetrwanie danej populacji nietoperzy.

   Wyznaczenie miejsc żerowania jest trudnym i kosztownym działaniem, które wymaga prowadzenia szczegółowych badań. Problem ten poruszony jest również w interpelacji.

   Mając na uwadze wszystkie dotychczas przedstawione fakty, przystąpiono do ponownej analizy, w wyniku której eksperci zaproponowali znaczną korektę granic (ograniczenie powierzchni obszaru).

   Ostateczny kształt specjalnego obszaru ochrony siedlisk Natura 2000 ˝Puławy˝ przedstawia załączona do pisma mapa*).

   W granicach obszaru znalazła się najbliższa okolica domu dziecka, na którego strychu znajduje się siedlisko nocka dużego Myotis myotis oraz las okalający miasto od północy i wschodu, który jest obszarem żerowania dla nietoperzy. W takiej postaci obszar ten znalazł się na liście nowych specjalnych obszarów ochrony siedlisk Natura 2000, pozytywnie zatwierdzonej przez Radę Ministrów i przekazanej w dniu 30 marca do Komisji Europejskiej.

   Chciałbym poinformować, że specjalny obszar ochrony siedlisk Natura 2000 ˝Puławy˝ został wyznaczony dla ochrony nocka dużego Myotis myotis, który jest objęty ochroną gatunkową ścisłą na podstawie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 28 września 2004 r. w sprawie dziko występujących zwierząt objętych ochroną (Dz. U. Nr 220, poz. 2237). Zgodnie z tym rozporządzeniem zabrania się m.in. niszczenia siedlisk i ostoi oraz zimowisk i innych schronień zwierząt objętych ochroną gatunkową, wobec czego przepisy dotyczące obszarów Natura 2000 są w tym przypadku w dużej mierze zbieżne z obowiązującymi przepisami dotyczącymi ochrony gatunkowej. Mogą one mieć zastosowanie jedynie przy remoncie i/lub rozbiórce budynku Domu Dziecka w Puławach oraz przy inwestycjach realizowanych na terenie lasu bezpośrednio okalającego miasto od północy i wschodu.

   Biorąc pod uwagę obowiązujące przepisy i obecne granice specjalnego obszaru ochrony siedlisk Natura 2000 ˝Puławy˝, należy stwierdzić, że utworzenie obszaru nie powinno spowodować dodatkowych kosztów i ograniczeń dla rozwoju miasta, skoro dotychczasowy rozwój miasta nie wpłynął negatywnie na istniejącą populację nietoperzy.

   Zgodnie z ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880 z późn. zm.) dla obszarów Natura 2000 nie ustanawia się zakazów, tak jak dla innych form ochrony przyrody np. parków narodowych czy krajobrazowych. Zgodnie z art. 33 i art. 34 ustawy o ochronie przyrody zabronione jest jedynie podejmowanie działań mogących w znaczący sposób pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych oraz siedlisk gatunków roślin i zwierząt, a także w znaczący sposób wpłynąć negatywnie na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000. Zgoda na realizację przedsięwzięć, o których mowa powyżej, może być wydana, jeżeli przemawiają za tym konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego i wobec braku rozwiązań alternatywnych, przy zapewnieniu wykonania kompensacji przyrodniczej niezbędnej do zapewnienia spójności i właściwego funkcjonowania sieci obszarów Natura 2000.

   W przypadku planowanych przedsięwzięć, które mogą w znaczący sposób pogorszyć stan obszaru Natura 2000, stosownie do przepisów art. 35a ustawy o ochronie przyrody, pozwolenie na ich realizację uzyskuje się w ramach decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, wydawanej zgodnie z przepisami ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska przy uwzględnieniu zapisów art. 34 i 35 ustawy o ochronie przyrody. Postanowienie o konieczności uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje się po zasięgnięciu opinii wojewody, a na obszarach morskich - opinii dyrektora urzędu morskiego. Każda inwestycja jest traktowana indywidualnie, a możliwość jej realizacji zależy m.in. od typu obszaru i przedmiotu ochrony, dla którego wyznaczono dany obszar oraz typu, wielkości i lokalizacji inwestycji.

   Jednocześnie pragnę poinformować, że w związku z istotnymi zmianami granic proponowanego obszaru ˝Puławy˝ PLH060055 standardowy formularz danych (SDF) dla tego obszaru zostanie skorygowany i ostatecznie w możliwie najszybszym terminie zamieszczony na stronie Ministerstwa Środowiska wraz z mapami i SDF innych przesłanych do tej pory do Komisji Europejskiej obszarów Natura 2000.

   Wyrażam nadzieję, że powyższe informacje wyjaśniają przedstawione w interpelacji przez Panią Poseł wątpliwości.

   Podsekretarz stanu

   Andrzej Szweda-Lewandowski

   Warszawa, dnia 7 maja 2007 r.