Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji - z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 7446

w sprawie rozważenia możliwości pośredniczenia przedstawicieli dyplomatycznych RP w procedurze wymiany dowodów osobistych

   Odpowiadając na interpelację Posła na Sejm RP Pana Jarosława Rusieckiego z dnia 27 marca 2007 roku w sprawie rozważenia możliwości pośredniczenia przedstawicieli dyplomatycznych RP w procedurze wymiany dowodów osobistych, przekazaną pismem Marszałka Sejmu RP z dnia 4 kwietnia 2007 roku (sygn. SPS-023-7446/07), uprzejmie przedkładam następujące wyjaśnienia.

   Mając na względzie konieczność ustalenia ponad wszelką wątpliwość tożsamości wnioskodawcy, w przepisach § 1 ust. 1 oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 listopada 2000 roku w sprawie wzoru dowodu osobistego oraz trybu postępowania w sprawach wydawania dowodów osobistych, ich wymiany, zwrotu lub utraty (Dz. U. Nr 112, poz. 1182, z późn. zm.) - złożenie wniosku o wydanie dowodu osobistego i jego odbiór wymaga osobistego stawiennictwa wnioskodawcy.

   Ponadto w myśl art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j.: Dz. U. z 2006 roku Nr 139, poz. 993, z późn. zm.) dowód osobisty wydaje właściwy organ gminy, którym w rozumieniu tej ustawy jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Organ ten (jako jedyny) dysponuje dokumentacją, dzięki której potwierdzenie tożsamości osoby ubiegającej się o dowód nie może budzić żadnych wątpliwości. W przepisach wyżej cytowanego rozporządzenia przewidziano możliwość pośredniczenia w wydaniu dowodu osobistego przez organ gminy właściwy ze względu na miejsce pobytu czasowego wnioskodawcy. Rozwiązanie to uwzględnia interes obywateli polskich, nie naruszając jednocześnie zasady właściwości i bezpieczeństwa w potwierdzaniu tożsamości.

   Pragnę podkreślić, że dowód osobisty jest dokumentem potwierdzającym tożsamość osoby i obywatelstwo polskie, przez co staje się dokumentem referencyjnym wobec innych dokumentów wydawanych zarówno w kraju (np. prawo jazdy), jak i poza granicami RP (np. paszport). Pośredniczenie organu, który nie posiada żadnych dokumentów dotyczących osoby i nie ma możliwości stwierdzenia ponad wszelką wątpliwość tożsamości osoby, spowodowałoby brak wiarygodności dowodów osobistych.

   Jednocześnie uprzejmie informuję, że zgodnie z art. 34 ust. 1 ww. ustawy tylko osoba będąca obywatelem polskim i zamieszkała w Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązana posiadać dowód osobisty od ukończenia 18 roku życia. Obywatele polscy mieszkający poza granicami kraju takiego obowiązku nie mają.

   Z uwagi na powyższe zmiany zasad wydawania dokumentów tożsamości wymagają szczegółowej analizy i rozwagi. Dodatkowo wprowadzenie pośrednictwa konsulów oznaczałaby rozszerzenie funkcji tego organu wiążące się z obciążeniem finansowym i organizacyjnym. Odnosząc się do przywołanego w interpelacji prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 grudnia 2005 roku sygn. akt IV SA/Wa 1550/05, uprzejmie informuję, że orzeczenie to nie zostało wykonane przez organ administracji publicznej, który ponownie w drodze decyzji administracyjnej odmówił wydania dowodu osobistego za pośrednictwem polskiego konsula. W chwili obecnej sprawa jest przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, do którego wniesiono skargę kasacyjną od kolejnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2006 roku sygn. akt IV SA/Wa 1223/06.

   Podsekretarz stanu

   Piotr Piętak

   Warszawa, dnia 30 kwietnia 2007 r.