Odpowiedź ministra gospodarki

na interpelację nr 7270

w sprawie cen samochodów w Polsce

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na otrzymaną przy piśmie znak: SPS-023-7270/07 z dnia 22 marca 2007 r. interpelację złożoną przez panią poseł Marię Zbyrowską w sprawie cen nowych samochodów w na rynku krajowym, przedstawiam poniższe wyjaśnienia.

   Wprowadzenie w rozporządzeniu Komisji Europejskiej 1400/2002 oraz implementowanie przez Polskę w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie wyłączenia określonych porozumień wertykalnych w sektorze pojazdów samochodowych spod zakazu porozumień ograniczających konkurencję (Dz.U. Nr. 38, poz. 329) zasady Block Exemption miało na celu m.in. wyrównanie cen samochodów osobowych na rynku wspólnotowym i zwiększenie konkurencyjności między poszczególnymi markami. W związku z powyższym proces wyrównywania cen na rynkach krajów członkowskich należy uznać za naturalny.

   Uprzejmie informuję, że publikowany co pół roku raport Komisji Europejskiej, na który powołuje się pani poseł, przygotowywany jest przy uproszczonych założeniach, które umożliwiają jedynie przybliżone porównanie cen samochodów osobowych na rynku wspólnotowym. Porównywane są stosowane przez producentów na poszczególnych rynkach krajowych ceny hurtowe, jak również ceny po doliczeniu obowiązujących w danym kraju podatków. Następnie porównywane są badane ceny do cen w najtańszym kraju dla danego modelu. Krajami o najniższych cenach hurtowych (cenach producentów) są zatem Dania i Finlandia - kraje o najwyższych podatkach nakładanych na samochody, w których jednak ceny detaliczne (dla klienta) są najwyższe w Europie.

   Dla celów raportu porównuje się ceny dla samochodów z wyposażeniem standardowym lub odpowiednio skorygowane, co stanowi kolejne uproszczenie, gdyż w rzeczywistości sprzedawcy oferują bogatsze wyposażenie. Należy podkreślić również, że podane w opracowaniu ceny zawierają wszystkie koszty sprowadzenia pojazdu nie tylko do danego kraju, ale też do ostatecznego odbiorcy. Klient może zdecydować się na zakup wybranego modelu samochodu w kraju, gdzie jest najniższa cena bez podatków, ale musi wtedy ponieść dodatkowe koszty transportu, ubezpieczenia, własnego zaangażowania i oczywiście doliczyć podatki obowiązujące w jego kraju, co w ostatecznym rozliczeniu może całkowicie zredukować spodziewane korzyści finansowe.

   W raporcie wyraźnie podkreślono, że rzeczywiste ceny na poszczególnych rynkach są często niższe niż podane w opracowaniu. Dzieje się tak ze względu na obniżki i promocje stosowane nie tylko przez dealerów, jak napisano w raporcie, ale przede wszystkim przez przedstawicieli producentów/importerów. Polska należy do krajów, w których stosowane są szczególnie wysokie rabaty i promocje. Zwłaszcza po wejściu Polski do Unii Europejskiej obserwowane jest ich nasilenie, będące wynikiem zmniejszenia się rynku samochodów nowych, wywołanego skokowym wzrostem liczby samochodów używanych sprowadzanych na terytorium Polski.

   Raport Komisji porównuje ceny w euro, ale nie można zapominać o tym, jak wpływa na ostateczną cenę dla klienta w Polsce zmiana kursu tej waluty. Przy hipotetycznej cenie za samochód 40 000 zł, zaledwie 10 gr różnicy w kursie zł/euro np. 3,70 zł/euro wobec 3,80 zł/euro daje różnicę blisko 300 euro w prezentowanej w raporcie cenie pojazdu, znacząco zmieniając wyniki analizy rynku.

   Jednocześnie pragnę zwrócić uwagę, że w raporcie Komisji z listopada 2004 r. odnotowano dla Polski wzrost cen średnio o 8,7% (przy inflacji 3,5%), natomiast w listopadzie 2005 spadek o -10,8% (przy inflacji 0,8%). W bieżącym raporcie z listopada 2006 r. wykazano kolejny spadek cen na samochody w Polsce średnio o - 0,5% (przy inflacji 1,4%). Jest to trend wyraźniejszy niż średnio dla całej Unii, gdzie ceny samochodów w analizowanym okresie wzrastały przeciętnie o 0,7% (przy inflacji 2,1%). Oznacza to, że dla całej Unii Europejskiej ceny na samochody rosły, ale znacząco mniej niż ceny na inne towary, w Polsce zaś różnica ta była jeszcze większa, gdyż średnie ceny na samochody spadły w odniesieniu do odnotowanej inflacji.

   Chciałbym wskazać, że w segmentach B i C, do których należą najchętniej kupowane nowe samochody w Polsce, wykazano aż 9 modeli samochodów, dla których polskie ceny są niższe niż w najtańszym kraju EU-12. Jednocześnie 6 przykładów modeli, dla których w Polsce cena bez podatków, według przyjętych w raporcie Komisji Europejskiej zasad, jest najwyższa, dotyczy wyłącznie modeli luksusowych, adresowanych do wybranych odbiorców. Przy czym po doliczeniu do nich obowiązujących podatków cena na te modele już nie jest najwyższa.

   Jak wynika z najnowszego raportu kwartalnego ROADTODATA Euro Index, średnie ceny katalogowe nowych samochodów oferowanych w Polsce spadły w ciągu roku do grudnia 2006 o 0,9%. Nowe auta w naszym kraju mają średnią cenę o 6% niższą niż wartość obliczona dla całego rynku wspólnotowego.

   Powyższe wyjaśnienia wskazują na konieczność ostrożnego formułowania wniosków na temat rynku krajowego w oparciu o materiały statystyczne przedstawione w raporcie Komisji i uwzględniania warunków oferowania przez producentów/importerów nowych samochodów osobowych konsumentom w Polsce.

   Z poważaniem

   Minister Piotr Grzegorz Woźniak

   Warszawa, dnia 10 kwietnia 2007 r.